Fun, Fictie & Futureproof
Het Zuidelijk Toneel - Gebouw - Kantine

Het Zuidelijk Toneel is het gezelschap van het zuiden. Geworteld in Brabant, spelend vanuit Tilburg, met 70 jaar geschiedenis op zak en de blik strak vooruit. We maken voorstellingen voor iedereen die zin heeft in fun, honger heeft naar fictie en openstaat voor frisse perspectieven. What the F?! En dat dan ook nog eens Futureproof, met zorg voor mens en aarde. 

Iedereen is welkom. Echt iedereen. In welke staat of mood je ook binnenkomt. We willen je boeien, meeslepen, verleiden, betrekken, opwinden en soms zachtjes (of hard) raken. Met spitsvondige humor, krachtige woordspelingen, virtuoos spel, nieuwe ideeën en beelden die blijven plakken. We maken voorstellingen die iets met je doen en nog even blijven doorwerken nadat het applaus is weggeëbd.

Sinds 2025 varen we een nieuwe koers met Sarah Moeremans als artistiek directeur en een vast ensemble van zes spelers. Samen met hen, een schare onverschrokken makers en inspirerende partners creëren we een spelarena waarin acteurs kunnen excelleren en alles op het spel mag. We spelen in grote en kleine zalen, op festivals in Nederland en Vlaanderen, en soms ver daarbuiten. Daarnaast maken we ieder jaar een Brabants project met gepassioneerde vrijetijdsspelers. Want toneel leeft pas echt als je het deelt.

Ensemble - Het Zuidelijk Toneel

Sommige mensen denken dat de aarde plat is, anderen weten dat ze redelijk rond is. Bij Het Zuidelijk Toneel beelden we ons liever in dat ze driehoekig is. Vervolgens bedenken we hoe atlasmakers panikeren. Hoe vogels het noorden kwijt zijn. En mensen discussiëren over welke hoek de top is. 

Niets tegen de grote W’s, Waarheid en Werkelijkheid! Fun en Fictie zijn niet hun vijanden, maar veelal hun stoute handlangers. In de fictie kunnen we het ondenkbare denken en dat is meestal ook fun. We zoeken originele vormen voor complexe emoties of opwindende metaforen voor abstracte ideeën. We stellen vragen die in geen enkele enquête passen, brouwen nieuwe mythes en laten mensen, dieren, goden en dingen spreken. We brek­en met conventies: what the F! Is dit ook theater?!

Zo maken we toneel dat uitnodigt om mee te denken, mee te voelen en mee te praten. Soms in de zaal. Soms later, in de stad of aan de bar. In de hoop dat je als bezoeker iets meeneemt: een inzicht, een gevoel, een herinnering. Iets dat blijft hangen.

Het verhaal van Het Zuidelijk Toneel begint in 1954. De wereld is in beweging na de oorlog: er wordt gehunkerd naar vrede, openheid, welvaart, gerebelleerd tegen traditionele waarden en gezocht naar vreugde en vrolijkheid (Schlagers! Jazz! Cinema!). Men wilde iedereen de kans geven kunst en cultuur te beleven. In dat tijdperk kwamen we ter wereld als Stichting Brabants Toneel, dat al snel veranderde in de naam Het Zuidelijk Toneel.

Sindsdien zijn we vaker van naam veranderd. Misschien een teken van ons speelse, onstuimige karakter? In de geschiedenis duiken we op als Ensemble, Zuidelijk Toneel Globe, en ZT Hollandia (met én zonder ‘Het’, met én zonder ‘Globe’). Sinds 2005 werken we weer onder de naam Het Zuidelijk Toneel, maar ondanks dat de naam veranderde, is ons karakter altijd gebleven. 

Want door al die jaren heen is er één constante: onze lefgozer-mentaliteit. Het Zuidelijk Toneel is een gezelschap waar artistiek leiders voluit voor hun ideeën kunnen gaan, ook in de grote zaal. Dat leverde een reeks invloedrijke makers en voorstellingen op.
Gerardjan Rijnders zette het gezelschap stevig op de kaart met spraakmakend theater waarin klassiekers onbevreesd werden bewerkt en nieuwe vormen ontstonden. Ivo van Hove en  zijn vormgever Jan Versweyveld ontwikkelden bij ons hun herkenbare signatuur. Met Johan Simons maakte het gezelschap nationaal en internationaal furore, vaak op ongewone locaties zoals boerderijen en fabriekshallen.

Later verbreedde Matthijs Rümke het publieksbereik en zette hij Het Zuidelijk Toneel opnieuw regionaal op de kaart. Onder Piet Menu, de eerste niet-regisserende artistiek directeur van Nederland, werd ruim baan gegeven aan makers als Jetse Batelaan en BOG., die de wildste ideeën uitvoerden.

In 2019 werd Sarah Moeremans aangesteld als vaste maker bij Het Zuidelijk Toneel. Met evenveel verve als haar voorgangers maakte zij voorstellingen op basis van klassiekers en eigen concepten, samen met dramaturg Joachim Robbrecht. Met producties als Crashtest Ibsen, What Ever Happened to Mr. Pete en Shut Up and Play with Me liet ze de volle breedte van haar unieke artistieke geest zien.

In 2024 ging Piet Menu andere avonturen tegemoet en werd Sarah Moeremans benoemd tot artistiek directeur. Samen met zakelijk directeur Rick Spaan markeerde zij een nieuw tijdperk door een vast ensemble van acteurs aan het gezelschap te verbinden. Om met hen te werken, nodigt ze een bont gezelschap aan makers uit, van nieuwe stemmen tot vertrouwede namen: Jetse Batelaan, Stef Lernous, Ada Ozdogan, Silke van Kamp, Enkidu Khaled, Suze Milius, Peter Seynaeve en Koen van Seuren. Ten slotte maakt Moeremans jaarlijks ook zelf een voorstelling met het voltallige ensemble.